Feed on
Posts
Comments

‘Het geld klotst bij menigeen tegen de wanden, dat laat deze Wikileak-Paradise-Paper-soap nog maar weer een keer zien, dus ….. waarom zou er geen welvaartstaat meer kunnen worden opgebouwd, zoals de econoom Dani Rodrik beweert?’ vraagt Willemijn met een ongelovig gezicht.

‘Ho, ho,’ maant Faisal,’ het is econoom Dirk Bezemer die beweert dat Dani Rodrik dat zei. Misschien zei of bedoelde Rodrik “verzorgingsstaat” in plaats van “welvaartstaat”, dat lijkt mij eerlijk gezegd waarschijnlijker, want net wat je zegt: het geld klotst tegen wanden bij een relatief kleine groep, dus een welvaarstaat bestaat, alleen is die uitermate scheef. Tenzij Rodrik met welvaartstaat een staat, een situatie, toestand (a state), bedoelt waarbij de rijkdommen eerlijker en billijker verdeeld worden dan nu steeds minder het geval is. Ik weet het niet, ik was niet bij die lezing.’

‘Ik geloof dat Faisal het bij het rechte eind heeft,’ zegt Mohamad. ‘Ik heb Rodrik op youtube gezien en gehoord en hij had het daar over welfare state, dat is de verzorgingsstaat. Hoe het zij, de Paradise Papers laten opnieuw zien, dat de factor arbeid het steeds duidelijker aflegt tegen de factor geld en vermogen. De heersende tweedeling is tegenwoordig wereldwijd: de kloof tussen lieden die zo vermogend zijn dat ze hun geld kunnen laten beheren door vermogensbeheerders en de grote rest, die moet werken voor haar salaris. De groep vermogenden zijn nagenoeg onkwetsbaar voor verdampende pensioenen en negatieve rentes op de spaartegoeden die je met werken hebt opgebouwd, die verkeren in een totaal andere biotoop en bezigen dus een compleet ander vertoog, discours. Degenen die getroffen worden door verdampende spaar- en pensioengelden, behoren qualitate qua tot de schlemielen die én te weinig geld bezitten om door vermogensbeheerders te laten “renderen” én misschien te naïef of te bang zijn. Hetzelfde geldt voor het gestaag stijgen van de zorgverzekerpremies en de huishuren. Die kostenstijgingen doen de rijken weinig tot niets, maar de meeste mensen voelen dat terdege.’

‘Ik denk, vermoed, neen: gelóóf intussen, dat de stelselmatige verhogingen van de AOW-leeftijd, gepaard aan verdamping van pensioen- en spaargeld door frustelen met rentestanden en hanteren van rare rekenmethoden, domweg worden gebruikt – misbruikt is juister denk ik – om de bestaande vermogens te borgen en groei ervan te garanderen,’ zegt Willemijn verontwaardigd, ‘alleen worden de causale verbanden verdoezeld en krijgen we constant praatjes voor de vaak voorgeschoteld, waarin vooral de vergrijzing en de toegenomen levensverwachting, constante verteleenheden zijn geworden. Bullocks! Er is geld zat! Het wordt zelfs al verbrand.’

‘Ik ben geneigd je gelijk te geven,’ beaamt Moh., ‘wij leven van en bij verhalen en de dominante verhalen bepalen onze werkelijkheid en die dominante verhalen (Rodrik gebuikt de term frames) worden verteld door dezelfde lieden – of hun handlangers en voetknechten, waar politici een steeds groter deel van uitmaken – die de vermogens bezitten. Dat zijn vooral media, want die zetten de toon. Pluis maar eens uit wie, welke kongsi’s, welke kranten en tv-/radiozenders bezitten. Zo heeft de familie Rothschild het gezaghebbende weekblad de Economist in bezit en wat Rupert Murdoch allemaal bezit aan mediamogelijkheden, dat wil je niet eens meer weten. Vermogend zijn betekent op de eerste plaats en vooral: beschikkingsmacht hebben en die macht kunnen uitoefenen. Het betekent niet meer zoals vroeger: alleen maar veel rijker-dan-de-meesten van ons zijn, want dat zou niet zo erg wezen. Wat kan het ons nou schelen of buurman Gijs 20 miljoen bezit en overbuurvrouw Tamara miljardair is? De narigheid is echter dat geld en macht niet meer gescheiden zijn, zoals vroeger overwegend het geval was. Tegenwoordig is geld, vermogen, synoniem aan macht. Beschikkingsmacht, die met voorbijgaan en negeren van welk democratisch instituut dan ook kan worden uitgeoefend. Het ontmantelen van de verzorgingsstaat is een saillant voorbeeld van het uitoefenen van die beschikkingsmacht door een minderheid, tegen de wens van de meerderheid in.’

‘Waarom denk je dat de bobo’s het instrument van referendum zo stelselmatig en structureel de vernieling in werken?’  vraagt Faisal. ‘daarin ijverig bijgestaan door de meeste media. Alweer een voorbeeld van hoe een minderheid de wens van de meerderheid kan negeren door het weg te manipuleren. De meeste Nederlanders willen wel degelijk (direct) meebeslissen over voor Nederland belangrijke zaken. Net zoals de Zwitsers dat al eeuwen doen. Een bevolking die profijtelijk heeft leren omgaan met referenda, kan remmend en corrigerend optreden. Kijk, en dát willen de bobo’s koste wat kost voorkomen. Nu laten de meesten van ons zich eens per vier jaar bedriegen en bedotten door marketing- en reclametruuks om op een zogenaamde volksvertegenwoordigend merk, een politieke partij, te stemmen. Heb je eenmaal gestemd dan kunnen de democratisch gekozenen doen wat ze willen, want zij hebben immers mandaat. Voor iedere kiezersbelofte die ze breken en de ze nooit van plan waren te houden, staan horden reclameschrijvers klaar met zoete broodjes.’

‘Referenda horen bij een natiestaat,’ zegt Moh. ’en Rodrik pleit voor versterking van de natiestaat, juist om globalisering effectief en profijtelijk mogelijk te maken. De politieke klasse daarentegen wil echter een – althans op korte en middellange termijn – onmogelijke nep- en pseudoglobalisering overeind houden, teneinde de politieke verantwoordelijkheid te kunnen afschuiven door verstuiving, dan weet niemand meer wie verantwoordelijk is voor dit of dat. De euro fungeert als molensteen om onze nek en “legitimeert” de modaliteit, de vorm, van streven (een vorm van luchtfietserij) naar globalisering die de politieke klasse bevoordeelt.’

‘Waarom doet zo’n econoom als Rodrik zo’n uitspraak, dat het onmogelijk is een verzorgingsstaat opnieuw op te bouwen?’ vraagt Willemijn, ‘terwijl de man toch weet dat er meer geld is dan degenen die het bezitten in tien of zelfs honderd levens zouden kunnen opmaken? Vreemd hoor. Het getuigt waarschijnlijk van een mensbeeld waarin geen plaats meer is voor altruïstische illusies. In ieder geval lijkt ook hij de neoliberalen bij voorbaat al gelijk te geven.’

‘Hoezo altruïsme?’ vraagt Faisal, ‘gewoon gezond verstand, zal je bedoelen.’

‘Ik heb Rodrik dat niet horen zeggen hoor, over die verzorgingsstaat,’ zegt Moh. Hij grinnikt en voegt eraan toe: ‘Weest onverschillig mensen. Wees onverschillig voor de armoe en de armen, en wees net zo onverschillig voor obscene rijkdommen. De opwarming van onze planeet? Haal je schouders erover op. Het zal jouw tijd heus wel duren. Wat heb jij te schaften met toekomstige generaties? Wat hebben die toekomstige generaties voor jou gedaan? Bewaar je verontwaardiging voor zulke hysterische en hijgerige hypes als #MeToo. Ik denk dat die hype rond #MeToo voor een groot deel is te herleiden op een diffuus gevoel van machteloosheid. Diffuse maatschappelijke machteloosheid, wordt gretig vertaald naar en gefocused op seksuele machteloosheid en verontwaardiging. Bij het laatste kan er misschien nog een illusie in stand gehouden worden dat “men” er iets aan veranderen. Seksuele roofdieren, predators, worden blijkbaar toch als minder onaantastbaar gezien dan rijke prooizoekers die hun slachtoffers middels politiek-financiële structuren slachten, uitknijpen en uitwringen?’

‘Ze genieten minder status dan rijkaards,’ meent Faisal, ‘hoewel bij die vorm van status nuanceringen zijn aan te brengen hoor. Het zijn en blijven predators, rovers en lijkenpikkers.’

‘Bovendien is seksueel slachtofferschap voor iedereen toegankelijk en bereikbaar,’ zegt Willemijn, ‘dus een democratisch uit te baten onrecht, dat verongelijktheid legitimeert. Iedereen – hoewel ook hier de goedgebekten en profijtelijk gepositoneerden voordeel hebben – kan verontwaardigd zijn over een hem of haar aangedaan seksueel onrecht. Dan tel je even mee. Ik vind het zo humoristisch dat zo veel sekswerkers beweren dat zij zich helemaal niet misbruikt voelen. Die weigeren zich in het dominante discours te laten persen. Het gaat om macht en het lijkt erop dat deze sekswerkers die macht niet uit handen geven. Bij hoeveel degelijk getrouwde stellen zouden de echtelieden, een, twee of zelfs beiden, zich graag bij #MeToo voegen?’

‘Vergeet het seksuele geweld in gevangenissen niet,’ zegt Moh., ‘kijk bijvoorbeeld naar de film Brubaker, met Robert Redford, en de rillingen lopen je over de rug. Hoezo zijn wij beschaafd en verlicht?’

Faisal: ‘We waren met een econoom bezig en zijn nu bij de betaalde en gewelddadige seks beland. Buiten of binnen huwelijkse kaders, dat maakt soms helemaal geen verschil. Seks is een commodity. Net als expertise en taaldaden, speech acts, waarmee deskundologen goed geld kunnen verdienen en dat ook vaak doen. Wanneer een gezaghebbende econoom – ik weet niet of Rodrik dat beweert – beweert dat je de verzorgingsstaat niet meer kunt herstellen, dan zijn vele geneigd zich daarbij neer te leggen.’

‘Ik heb verschillende artikelen van en over Rodrik voorbij zien komen,’  zegt Moh., ‘maar ik heb ze niet grondig gelezen. Is dat de moeite? Ik bedoel …’

‘’ Ik snap wat je bedoelt, denk ik,’ onderbreekt Willemijn, ’er worden zo veel plausibele en redelijke verhalen en betogen gewrocht, gebakken, bekokstoofd, uitgebraakt, enzovoorts, maar ze sorteren geen enkel effect. Niente, nada, nihil! Het wordt alleen maar erger! Intussen blijven we naar die stembussen sjokken en noemen dat nog steeds Democratie.’

youtube- Dani Rodrik: “Who Needs the Nation-State?”

‘Dani Rodrik is a Professor of International Political Economy at Harvard University. On May 24th, 2012 he spoke about the role of the nation-state against the background of the globalization revolution.’

youtube –  Herman Daly – “Globalization” – The Greatest Criminal Heist In History

youtube – Ha-Joon Chang – Globalization and the role of the State – WRR Lecture 2008

Yogendra Yadav, Senior Fellow, Centre for the Study of Developing Societies (CSDS) in New Delhi
The Rise of State-Nations

youtube – INDES: Joseph Vogl – Die Utopie des Marktes

 

 

 

 

 

Comments are closed.