Feed on
Posts
Comments

Amerikaans satiricus Stephen Colbert brengt de affaire rond de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Rex Tillerson, tot de juiste proporties terug, door deze olieboer aan het eind van zijn sketch in een doodkist te leggen en met ruwe olie (‘crude’) te overgieten. Koning (‘rex’) Tillerson af. Opgelost in olie. Laat de volgende paljas en nar aan het hof van Donald Trump maar komen.

In Nederland is koning Jeroen (Van der Veer) recentelijk met zijn neus ruw in de olie gevallen, naar aanleiding van de salarisverhoging van zijn minion Ralph Hamers, die van een schamele 2.000.000 per jaar naar 3.000.000 werd getild. Hamers werkt bijna dertig jaar bij de ING. Zou hij hebben gedreigd zich te laten wegkopen? Meneer Van der Veer zelf kreeg bij Shell naar verluidt een beschamend hongerloontje van 11.000.000 per jaar. Zeg nou eerlijk: wie komt daar ’s morgens haar bed voor uit? Zou meneer Van der Veer omwille van een demotie (minder salaris) naar de ING zijn overgestapt?

Op de NRC-site wijdt columnist Tom-Jan Meeus een necrologietje aan “Jeroen, Rex” waarin onder meer staat: “De val van deze twee oud-oliemagnaten onderstreept een wereldwijde ontwikkeling: het grootbedrijf, met zijn voorkeur voor globalisering, verliest terrein op nationale sentimenten. Lokale belangen boven globale idealen: America First, alle graaiers oprotten.”

Zou de heer Meeus bedoelen: wereldwijd komen burgers bij hun positieven en beseffen dat almaar groter groeien onzinnig is. Dit geldt voor mega-banken net zo goed als voor het megalomane “Project Europa.” Groei is tot zekere hoogte, vermoedelijk, niet per se nadelig, maar groei louter omwille van groei en groot geld, zonder een gezonde visie, een helder geformuleerd doel, zonder degelijke structurele randvoorwaarden en zonder solide plan, is onzinnig en levensgevaarlijk. Mega banken als ING (en Goldman Sachs en Morgan Chase huppeldepup en de rest), zijn zo groot, dat ze wel moeten omvallen. Net als met de toren van Babel gebeurde. Het wachten is op die Trump toren – dan kunnen we pas echt lachûh.

De redenatie dat systeembanken te groot zouden zijn om om te kunnen vallen is onzinnig en dient simpelweg andersom te worden geformuleerd om betekenis te krijgen: deze wangedrochten zijn zo groot, het zijn letterlijke enormiteiten, dat ze wel om móeten vallen. Maar ze ‘mogen’ niet omvallen, dus worden de bankiers – keer op keer – ‘gered’ met miljarden belastinggeld. Een gotspe, natuurlijk. De naam van de briljante denker die dit simpele inzicht verwoordde, komt te zijner tijd vanzelf boven water, indien niet bijna iedereen hem inmiddels al kent. Dus niet too big to fail maar so big it had/has to fail. Ze zijn publiek wanneer het aankomt op gered worden met miljarden belastinggeld, maar ze zijn privé wanneer het gaat om benoemen van commissarissen, ceo’s en andere neten en het vaststellen van die lui hun salarissen? En dit noemen we ongeneerd: hybride?

Dat burgers bij hun positieven zouden komen, wordt trouwens geloochend door het bericht dat de VVD in de peilingen in Rotterdam op een verdubbeling van raadzetels zou staan. Enige hoop valt misschien nog te putten uit de gedachte dat lokaal en nationaal (Rotterdam versus Den Haag en de Tweede Kamer) niet per definitie synoniem zijn. Op wie je dan wel moet stemmen, is een vraag die ik voor mezelf onmogelijk kan beantwoorden, want ik ontwaar momenteel geen enkele betrouwbare politicus die gezonde opvattingen en ideëen in een zinnig verband brengt en begrijpelijk postuleert. Het is bijna allemaal politieke marketing wat de klok slaat. Dus stem ik straks alleen tegen de Sleepwet (Wiv), die door onze politici reeds in werking is gesteld. Mooier konden de politici het onzinnige en zinloze van stemmen niet gestalte geven. De Middelvinger van de beroepspoliticus naar het klootjesvolk. Wat kunnen we ons nog meer wensen?

Is het toeval dat de oplichter uit Willem Elsschots verhaal ‘Lijmen/Het been’’ Boorman heet? Naar olie wordt immers geboord. Zowel Tillerson (Exxon) als Van de Veer (Shell) komen uit de oliebusiness: Business Boorman. Boorman eindigt uiteindelijk in het gekkenhuis. Elsschot leefde tenslotte in normale tijden.

Een opmerkelijke passage staat in het Financiële Dagblad van zaterdag 10 maart 2018. Professor Boudewijn de Bruin (financiële ethiek, Groningen) vindt het “superfascinerend” dat het publiek zo gevoelig blijft voor bankierssalarissen, ook nu het economisch beter gaat. De Bruin: “De negatieve uitleg is dat het selectieve verontwaardiging is. De positieve draai eraan is dat mensen zich goed bewust zijn wat er allemaal speelt. “ Dus als het publiek door heeft wat er allemaal (waar allemaal? Bijvoorbeeld ook bij de beroepspolitici? ) speelt, dan is de verontwaardiging volgens meneer De Bruin terecht? Ondanks het gegeven dat het volgens hem met de economie beter gaat? Zou professor De Bruin menen dat wij met ons allen het goed-gaan-met-de-economie niet automatisch op conto van bankiers (alleen) schrijven? Dat lijkt me niet zo’n vreemde gedachte.

NRC-columnist Meeus besluit zijn stuk als volgt:

“En het is natuurlijk prettig even te genieten van de ondergang van Van der Veer en Tillerson. Maar de vraag is wel of er verbetering voor hen in de plaats komt.
Of bijvoorbeeld de politiek na Trump nog zonder grootspraak, absurdisme en lokale zelfverheerlijking kan.
Soms denk ik: we gaan Van der Veer en Tillerson, met hun rationaliteit, met hun grote wereld, nog enorm missen.”

De Heren Tillerson en Van der Veer zijn helemaal niet ten onder gegaan. Die lopen heus niet in de Bijstand of bij Schuldsanering. Evemin zijn ze gesignaleerd als domicilie houdende een doos, onder de Magere brug in Amsterdam, want dat zou ik in ieder geval hebben geweten. Neen, deze pipo’s hebben hun schaapjes – hele kudden – al vele malen op het droge. Wat mij aangaat, mogen types als Tillerson en Van der Veer grondig en definitief onherroepelijk wegblijven en zo snel mogelijk in het vergeetboek raken. Desnoods naar die grote stille heide met de luitjes. Satiricus Steven Colbert laat zien hoe dat op tenminste een manier zou kunnen: met satirische voodoo. Rationaliteit, hoezo, welke? Met lokale zelfverheerlijking is niks mis, zo lang het maar plaatselijk blijft, gaat dat veelal vanzelf over. Net als met lokale regenbuitjes. Wordt het echt te dol dan zijn daar nog altijd het dwangbuis, het spanlaken en de spuit.

Max Weber (2015): De protestantse ethiek en de geest van het kapitalisme / Amsterdam: Boom / ISBN: 978 94 6105 580 4
In het Duits o.a. Tübingen, 1920, 1972, etc. / ISBN: 3-579-03798-6

 

Hungry To Leave Power Games: Rex Tillerson / The Late Show with Stephen Colbert  / Published on Mar 14, 2018

 

 

 

 

 

 

Comments are closed.