
*
Waarom? Omdat het een goed verhaal is. In begrijpelijk, mooi, Duits. Zéér de moeite waard om te beluisteren.
- Hij had iets met Burckhardt geloof ik? Van bewonderd idool naar gelijkwaardige collega, en jij bent verslingerd aan de 17de eeuwse Nederlandse schilders.
Juist. En over Jan Steen is of was een tentoonstelling in de Lakenhal. Ben ik niet wezen kijken (veel te duur entree!), maar ik kreeg wel de Nederlandstalige ‘catalogus’ van een vriendin; ISBN 978 946 2626 942, bij de Engelstalige versie eindigt het ISBN op 6959, maar ze zijn nog te nieuw om in ISBN search te kunnen vinden.
- Waren wij ooit de roemrijkste natie van Europa? Heeft Burckhardt het over óns?! Kaum zu glauben was.

Wie ein kranker Einsiedler das Denken Europas für immer veränderte – www.youtube.com/watch?v=ozJsc-_5XgQ
*
Toch schijnt het ooit zo te zijn geweest. Dat kun je je vandaag de dag nauwelijks nog voorstellen, nietwaar? Over schilderijen gesproken. Wij hebben met de Pasen een lezing+beelden gehad over diverse Nederlandse schilders. Prachtig! Je hoeft echt niet meer naar een museum en je kunt je dus de ergernis van zo’n bezoek besparen.
Ik heb het even met Ai nagezocht – ‘militaire reliëfkaarten, stafkaarten’ onder andere als trefwoord in de prompt invoeren. Resultaat:
‘ De techniek die wordt gebruikt is reliëfdruk of 3D‑textuurreproductie, waarbij de verfstructuur van een schilderij voelbaar en zichtbaar wordt nagebootst.
Er bestaan verschillende methoden om schilderijen zo te reproduceren dat de verfstreek, craquelé en reliëf zichtbaar worden alsof het originele werk voor je hangt. Musea en gespecialiseerde drukkers gebruiken o.a.:
- Relief printing / elevated printing – een techniek waarbij meerdere lagen inkt of hars worden opgebouwd om de textuur van het schilderij te simuleren.
- Giclée‑druk met vernislagen – hoogwaardige inkjetprints die worden afgewerkt met reliëfvernis om penseelstreken te imiteren.
- 3D‑scanning + 3D‑printing – musea zoals het Rijksmuseum en het Van Gogh Museum gebruiken 3D‑scans om exacte topografie van het schilderij te reproduceren.
De vergelijking met militaire reliëfkaarten klopt: ook daar wordt hoogte-informatie gebruikt om een tastbare kaart te maken.’
Ik heb Ai gevraagd een matrix te maken, voor het overzicht. Al deze info schijn je ook middels gewoon, ambachtelijk, googelen te kunnen bijeengaren, maar Ai doet het veel sneller.

- Gebruik je vaak Ai+ChatGPT?
Toch wel ja, maar zéér gecontroleerd en uiterst doelgericht, want de kans dat Ai je de bietenbrug op schoffelt, is niet gering. Ai kan als een soort influencer werken, is onze ervaring, en ik vermoed dat hij ook in die richting wordt getraind. Palantir van Peter Thiel en zo, weetjeniet?
Je kunt Ai echter goed gebruiken voor het ambachtelijke werk. Dat bespaart veel tijd, maar blijf alert en altijd op je quivive.
- Eigenlijk is het dramatisch vind ik, want degenen die het meeste profijt kunnen hebben van Ai zijn precies diegenen die over veel en een brede (parate) kennis beschikken. Degenen die denken dat Ai kennisvervangend is, die komen van een koude kermis thuis; ik merk het bij onze studenten. Dat is af en toe ronduit naargeestig. Wat wil je na een halve eeuw systematische onderwijsafbraak – ‘and they are doubling down!‘
Der Fritz, die zag de bui in 1872 al hangen, maar goed de man was dan ook helderziende, visionair der eerste klasse.
- The chickens come home to roost; die eindeloze onderwijsvernieuwingen en -hervormingen, alleen bedoeld om de kletsende klasse aan het ‘werk’ en vooral aan het ‘vergaderen’ te houden (tegen duizelingwekkende uur- en dagdeeltarieven) en de verdiemodellen op te poetsen, dat moest onherroepelijk tot ellende leiden. Et voilá!
In onze familie lagen en liggen misschien nog, knipselmappen met columns van Margot Trappenburg en Leo Prick. Mijn tantes zijn door de verhalen thuis, daarom niét het Nederlandse onderwijs ingegaan, maar ze konden in Zwitserland en **** nog een buitenland **** , zo aan de slag.
Nu zijn ze met emeritaat en twee van hen hebben leeskringen thuis, waar ze maximaal zeven deelnemers per kring voor toelaten. Je wil het niet geloven: mensen staan in de rij om mee te mogen doen. En weet je wat? Daar zijn steeds meer studenten bij. Die horen van hun moeder of vader over zo’n leeskring en ze zien wat daar wordt behandeld en dan willen ze ook. Zeven deelnemers per kring is echter de limiet, anders wordt het niets. Vandaar dat ze vaak twee of drie kringen per week houden. Onbezoldigd en extra-curriculair, want ze willen geen administratie voor de belastingdienst en voor het geld hoeven ze het niet te doen.
- Mij zéér bekend verschijnsel. Het houdt je Alzheimervrij en je bouwt er een enorme relatiekring mee op. Een oom van mij die dit met zijn echtgenote doet, is vaak twee keer per jaar of vaker, paranimf bij een promotie van een van de oude ‘klantjes.’ Zij trouwens ook hoor, maar zij is meer mee-lezer bij dissertaties, ook erg leuk om bij te blijven.
Allemaal hagepreken, samizdat, en buiten het reguliere onderwijsgebeuren om. Gewoon en louter, voor het plezier. Wat ze wel krijgen dat zijn de nieuwste – of juist niet de nieuwste – boeken uit alle delen van de wereld, die oud-kringleden meenemen of opsturen.
